Co to jest poradnictwo obywatelskie i w jakich sprawach udzielane są porady?

Poradnictwo obywatelskie obejmuje informowanie obywatela o przysługujących mu prawach i spoczywających na nim obowiązkach, w zakresie istotnym dla rozwiązania jego problemu oraz pomoc w wyborze optymalnego rozwiązania.

Porady udzielane są w sprawach:

  • mieszkaniowych,
  • rodzinnych,
  • świadczeń socjalnych,
  • świadczeń z ubezpieczenia społecznego,
  • zatrudnienia i bezrobocia.

Informacje udzielane są w sprawach:

  • imigracji/ repatriacji,
  • finansowych,
  • niepełnosprawności,
  • obywatela a instytucji,
  • pozbawienia wolności,
  • spadkowych,
  • konsumenckich,
  • stosunków międzyludzkich,
  • własności.

Jak udzielana jest porada?

Biuro Porad Obywatelskich jest dostępne dla każdego obywatela, bez względu na płeć, wiek, rasę, wykształcenie, status majątkowy.
Kiedy klient znajdzie się w biurze spotyka się z osoba pierwszego kontaktu. Od niej dowie się, co to jest Biuro Porad Obywatelskich, czego może spodziewać się, jakie obowiązują zasady.

Osoba pierwszego kontaktu w BPO
W poczekalni bądź recepcji klient może przejrzeć ulotki i inne materiały informacyjne.

Poczekalnia Biura Porad Obywatelskich
Doradca zaprasza do pomieszczenia zapewniającego dyskrecję i poufność.

Pomieszczenie, w którym odbywaja się rozmowa
Niekiedy doradcy udzielają porad przez telefon. Jeśli problem jest bardziej skomplikowany zapraszają klienta do Biura.

Porada telefoniczna w BPO
W trakcie pracy z klientem doradca aktywnie słucha zadając pytania . Po konsultacji z innymi doradcami i wykorzystaniu informacji biura doradca proponuje klientowi kilka możliwych rozwiązań jego problemu. Wskazuje kilka możliwych dróg, ale decyzję, którą z proponowanych ścieżek ma wybrać, należy do samego klienta. Wspiera go w jego samodzielnym rozwiązywaniu problemu, np. pomaga napisać pismo do urzędu, kieruje do innej instytucji. Doradca informuje również, jakie mogą być konsekwencje podjętych przez niego decyzji.

=

Najczęściej zadawane pytania według kategorii spraw:

Do Biura Porad Obywatelskich przychodzą ludzie chcąc rozwiązać swój problem. Na podstawie zebranych danych pragniemy przedstawić Państwu spis najczęściej zadawanych pytań. Zostały one podzielone wg kategorii kategorii spraw. Oto one:

Obywatel a instytucja

  1. Utrzymuje się liczba skarg związanych z brakiem dostępu do wyczerpujących informacji w urzędzie.
  2. Klienci skarżą się na niezrozumiałość procedur sądowych, co w przypadku braku pełnomocnika procesowego często skutkuje zaprzepaszczeniem np. drogi odwoławczej.
  3. Kwestią, która pojawia się często jest przewlekłość postępowania sądowego.
  4.  Klienci biura informują o nagminnym umarzaniu już wszczętego postępowania w sprawie przez prokuraturę.
  5. Klienci biura skarżą się na wydłużony czas oczekiwania na odpowiedź na kierowane do urzędów pisma. Często nie otrzymują na nie żadnej odpowiedzi.
  6. Problemem jest niezrozumiała forma pism urzędowych, zwłaszcza w zakresie uzasadnień odmownych decyzji administracyjnych. Często pojawiają się odwołania do skrótów aktów prawnych.
  7.  Pracownicy organów publicznych (zwłaszcza sekretariatów) w formie ustnej, w sposób merytorycznie błędny, zapewniają klientów o ich uprawnieniach i obowiązkach

Mieszkania/ lokale

  1. Osoby prywatne, które nabyły mieszkania z zasobów zakładów pracy powszechnie wypowiadają umowy najmu długoletnim najemcom tych lokali (na podstawie art. 11 ust. 5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001r.
    o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego, z naruszeniem przepisu art. 21 ust. 4 i 5 w/w ustawy. Osobom tym często grozi eksmisja na “bruk”.
  2. Właściciele mieszkań tworzących wspólnotę mieszkaniową mają problemy z korzystaniem w praktyce z uprawnień przewidzianych w przepisach ustawy o własności lokali. Szczególne trudności dotyczą wykonywania zarządu przez duże spółki zarządzające, które dopuszczają się licznych nieprawidłowości.
  3. Właściciele mieszkań, którzy wynajmują lokale pozbawieni są możliwości ochrony swoich interesów w sytuacji, kiedy osoba wynajmująca mieszkanie nie opłaca czynszu najmu i opłat bieżących. Ustawa z dnia 21 czerwca 2001r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu Cywilnego narzuca długotrwałą procedurę zawierania ugody co do spłaty zadłużenia, a jeżeli ta forma odzyskania długu staje się bezskuteczna, pozostaje eksmisja do lokalu socjalnego, na który czeka się nawet po kilka lat. W tym czasie właściciel musi opłacać mieszkanie.
  4. Utrzymuje się wzrost ilości spraw związanych z zagrożeniem eksmisją z lokali komunalnych na skutek zaległości czynszowych.
  5. Istotnym problemem są trudności związane z dochodzeniem zwrotu zwaloryzowanej kwoty kaucji mieszkaniowej.

Rodzina

  1. Klienci są bardzo zaniepokojeni likwidacją funduszu alimentacyjnego.
  2. Za niesprawiedliwą i niezrozumiałą uznana jest nowa interpretacja obowiązującej ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o funduszu alimentacyjnym, zgodnie z którą, osoby, które ukończyły 18- sty rok życia, aby uzyskać alimenty z funduszu alimentacyjnego muszą być uznane za niepełnosprawne.
  3. Powszechnie zgłaszane są problemy związane z odpowiedzialnością za długi zaciągnięte przez drugiego małżonka.

Własność

  1. Wobec prowadzenia procedur związanych z uzyskiwaniem odszkodowań za mienie pozostawione na wschodzie coraz częściej pojawiają się osoby zainteresowane odzyskiwaniem mienia lub odszkodowania za mienie “zabrane” w latach 50-tych.
  2. Klienci podkreślają występowanie dużego chaosu w oznaczeniu i opisie nieruchomości w wydziałach ewidencji gruntów urzędów gmin, zwłaszcza na terenach wiejskich
  3. Występuje poważna obawa o uczciwość wyceny mieszkań, przekształcanych ze spółdzielczego lokatorskiego lub spółdzielczego własnościowego prawa w odrębną własność. Z drugiej strony cześć obywateli obawia się o los nieruchomości z użytkowaniem wieczystym po integracji z Unią Europejską.

Ubezpieczenia społeczne

  1. Starsze osoby bardzo często tracą istotne świadczenia, np. świadczenie pieniężne dla kombatantów, ponieważ nie są w stanie śledzić zmian w przepisach czy orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego lub Sądu Najwyższego, od których zależą te świadczenia, a nie są informowane o nich z urzędu.
  2. Bardzo negatywnie klienci oceniają akcję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych polegającą na odbieraniu przyznanych wcześniej zasiłków macierzyńskich. ZUS wydawał decyzje odbierające zasiłki nie opierając się na materiale dowodowym, lecz przyjmując, że każde zatrudnienie kobiety w ciąży było czynnością prawną podjętą dla p
  3. Niezrozumiała dla klientów jest też rozbieżność panująca między zaświadczeniami lekarzy medycyny pracy a lekarzami orzecznikami ZUS. Częstokroć dochodziło do sytuacji, w których lekarz medycyny pracy stwierdzał niezdolność klienta do pracy z uwagi na istniejące schorzenia a lekarz orzecznik ZUS orzekał o jego zdolności do pracy.
  4.  Negatywnie odbiera się projekt wprowadzenia odwołania od samych orzeczeń lekarzy orzeczników ZUS, do lekarzy orzeczników “drugiej instancji”. Klienci odnoszą wraźenie, że wydłuży to i tak bardzo długie okresy postępowania w ubezpieczeniach społecznych, a nie poprawi jakości orzecznictwa.